Natuurpunt Zwalmvallei - pluk autochtoon zaad

zwalmvallei.flits
Natuurpunt Zwalmvallei heeft een elektronische nieuwsbrief. Schrijf je in en ontvang maandelijks zwalvallei.flits met nieuws over de natuur in Brakel, Zottegem en Zwalm.

Boembekemolen
Steun bij de restauratie van de Boembekemolen. Storten kan op: 293-0212075-88, met vermelding "project 3671 - Boembekemolen". Vanaf 30EUR; krijg je een fiscaal attest.
Boembekemolen

Lid worden van Natuurpunt
Help de natuur in Vlaanderen: word lid van Natuurpunt. Het lidgeld per gezin bedraagt 20EUR/jaar. Storten kan op rekeningnummer
230-0044233-21 van Natuurpunt, Coxiestraat 11, 2800 Mechelen, met vermelding van "nieuw lid zwalmvallei"

Autochtone planten

Een plant is autochtoon in een bepaalde streek als deze een nakomeling is van planten die zich sinds hun spontane vestiging na de laatste ijstijd altijd natuurlijk hebben verjongd, of die kunstmatig vermeerderd werden met strikt lokaal materiaal. Een zomereik afkomstig uit de Balkan is dus niet autochtoon in Vlaanderen, maar de soort zomereik is hier wel inheems.

Autochtone planten kunnen beter aangepast zijn aan ziektes, uitzonderlijke vorstperiodes, interacties met andere organismen, ... dan niet-autochtone. Ze hebben zich immers gedurende vele eeuwen aangepast aan de lokale groeiomstandigheden. Deze aanpassingen zijn opgeslagen in het genetisch materiaal van de planten en zijn daarom overerfbaar.

Probleem

Het gaat niet goed met de autochtone bomen en struiken. De restpopulaties in Vlaanderen worden bedreigd door ontbossing, bosfragmentering en intensief bos- en landgebruik. Oude hagen en houtkanten verdwijnen nog steeds met de regelmaat van de klok. Een meestal niet gekende maar toch heel belangrijke bedreiging is bovendien de massale aanplant van bomen en struiken van weliswaar inheemse soorten maar van niet-autochtone herkomst. Een aanzienlijk deel van het commercieel aangeboden teeltmateriaal van de inheemse soorten is opgekweekt uit zaad afkomstig uit het buitenland. Door inkruising van niet-autochtone genetische informatie in de autochtone populaties wordt de genetische diversiteit beïnvloed. Daarbij kan heel wat informatie verloren gaan. De autochtone populaties moeten de nodige kansen krijgen voor het behoud en de verdere evolutie van hun genetische diversiteit, zodat zij sterk staan voor de toekomst.

Pluk van zaad

Autochtoon plantsoen wordt opgekweekt uit zaad of stekken die geoogst worden op autochtone moederplanten. Er kan geoogst worden op geïnventariseerde locaties of in zaadtuinen.

Vooral het Agentschap voor Natuur en Bos en enkele Regionale Landschappen oogsten jaarlijks grote hoeveelheden autochtoon zaad op de geïnventariseerde locaties. Ook buitendiensten van de VLM en lokale natuurverenigingen zoals Natuurpunt zwalmvallei doen mee. Zaden geoogst op locaties binnen één herkomstgebied kunnen gemengd worden. De organisaties die momenteel oogsten doen dit voor eigen gebruik of op aanvraag van anderen. Voor het grote publiek is in de handel nog niet veel autochtoon plantsoen te koop.

Om het geoogste zaad/stekken en het hieruit opgekweekte plantsoen te kunnen laten certificeren worden geïnventariseerde locaties officieel erkend als zaadbron of bestand. Met een certificaat kan de kweker bewijzen dat het plantsoen wel degelijk autochtoon is.

Om de zaadoogst te vereenvoudigen en rendabel te maken legt het instituut autochtone zaadtuinen aan. De eerste zaadtuinen zijn sinds 2007 productief.

Autochtoon plantsoen

Uiteraard gebruikt Natuurpunt zwalmvallei, voor zover beschikbaar, alleen nog autochtoon plantmateriaal bij aanplantingen binnen haar natuurgebieden.

Meer info: Instituut voon natuur- en bosonderzoek
Meer info: autochtoonplantsoen.pdf
Meer info zwalmvallei: Joris Otte - contactgegevens